Ingezonden brief

Gisteren las ik het DeLux magazine van het NRC/Handelsblad. 
Dit keer was de Gastredacteur ontwerper Agnès B.
Na het lezen van deze editie schreef ik de volgende ingezonden brief naar de redactie.

Provocatie

Allereerst een compliment voor jullie om Agnès Troublé te vragen als gastredacteur voor de DeLuxe editie van het NRC/Handelsblad

Uit het mooie interview met haar blijkt dat ze naast een ontwerper die prachtige, draagbare kleding ontwerpt ook een sterke mening heeft over obsceniteiten die plaats vinden in de modewereld en die een reactie kunnen veroorzaken in de samenleving. Haar voorbeeld van 1500 euro voor een tas, ‘en dat is voor veel mensen een maandsalaris’, vind ik een helder sein aan deze wereld. In het interview vervolgt Agnès Troublé haar uitspraak: 'Dat soort dingen laat mensen alleen maar dromen, en dat is gevaarlijk, want die dromen zijn onrealistisch. Het is pure provocatie. Het verbaast me niets dat jonge mensen auto's in de fik steken.' 

Twee pagina’s na dat interview zie ik een bladzijde over tassen met prijzen die beginnen bij 245 euro (Agnès b) en eindigen bij 5300 euro. Nu kun je natuurlijk zeggen: daarmee laten we zien hoe de werkelijkheid in elkaar zit, maar dat lijkt mij persoonlijk een wat zwakke opvatting. Waarom geen uitgave gemaakt waarin de visie van gastredacteur/ ontwerper Agnès Troublé in zijn totaliteit in doorklinkt? Wat had ik graag een editie gezien met draagbare en betaalbare kleding, goed van kwaliteit en stijl, precies zoals haar kleding is, en zoals ik (en velen met mij) die graag dragen. Ook ik draag al jaren haar vest van sweatstof met drukknopen en haar gestreepte t-shirts. En niet te vergeten dat prachtige overhemd van bloemenstof dat ik jaren geleden kocht en graag 's zomers aanheb in een warm land of naar een feest, en waarover ik nog steeds complimenten krijg.

Niet alle lezers van NRC/Handelsblad zijn zo gefortuneerd dat ze de kleding en accessoires die jullie laten zien, kunnen betalen. Het blijven dromen voor het grootste deel van de bevolking. Gevaarlijke dromen, ik ben het daarin volledig met Agnès Troublé eens. Voor goede producten moet betaald worden, maar de 'Chanel zonnebril van acetaat met parels, prijs op aanvraag', een paar bladzijden verder, is een vorm van provocatie waar zij zich juist tegen verzet, en die had nu net niet in dit nummer opgenomen mogen worden.

Jan ter Heide

Communicatie

In de weekendbijlage DeLuxe van september 2014 van de NRC las ik het interview met modeontwerpers Walter Van Beirendonck en Dirk Van Saene.  Een interview waarin ik veel van mijzelf herkende. Hun jeugd en mijn jeugd. Hun idee over mode en mijn idee over mode. Hun uitspraken leken op sommige momenten een kopie van mijn gedachten.

Walter Van Beirendonck: ‘Mode is voor mij communicatie. Kleren zijn voor mij niet genoeg. Ik wil er altijd iets mee vertellen. Er zijn belangrijker zaken dan trends. Dat heb ik vanaf het begin gehad, dat zit in me. Daar begint het idee voor een collectie altijd mee.’

Dat idee ken ik. De oppervlakkigheid waarmee kleding wordt ontworpen en geproduceerd, staat me tegen. Trend na trend wordt nagejaagd. Voor de zoveelste keer komt punk als  thema voorbij. Nep-leren broeken met studs, schoenen met studs. Jongeren kopen een t-shirt met een print van de Sex Pistols, maar ze hebben geen notie van wat punk was.  En na één seizoen is het weer voorbij. Vandaag zag ik hier weer een voorbeeld van in de etalage van Sacha schoenen. Weer een herhaling.

Dat soort mode heeft geen diepgang, kent geen fantasie. De opvatting dat kleding meerdere seizoenen kan meegaan, is totaal afwezig. Die mode gaat vaak over consumeren in plaats van communiceren. 
Mijn opleiding aan de Kunstacademie in Arnhem heeft me veel geleerd over de zeggingskracht van kleding. Mooi en leuk waren woorden die niet gebruikt mochten worden. Het waarom was belangrijk. Wat wil je ermee zeggen? Wat is je verhaal?
Zo studeerde ik af met twee mannencollecties met het thema Heroes. Mannen als helden en anti-helden. Een verhaal met veel stofbewerkingen: van geschilderde camouflagevlekken op een transparant zijden legerjasje tot een pak van PLO-shawls met veel gouden kwastjes. Mijn verhaal ging over klassieke beelden van mannen door de eeuwen heen. De jager gecombineerd met de motorrijder, de armoede van de verzetsstrijder samen met de absurde rijkdom van de sjah van Perzië. Als je zoiets draagt, zend je daarmee ook een bericht uit. 
Kleding is je tweede huid, en is daardoor een belangrijk communicatiemiddel. Dat heb ik daar geleerd.